رنگ سازمانی | شناخت، نکات و راهنمای انتخاب

برند سازی با اصولی گره خورده که ریشه در روانشناسی انسان و مخاطب دارد. نکاتی تخصصی که رعایت اشان میتوان حال و روز برند شمارا از این رو به آن رو کند اما این نکات نیاز به مطالعه و درک طولانی دارد که ممکن است به کار شمایی که دنبال انتخاب رنگ سازمانی برند خود هستید نیاید و بخواهید با یک درک کلی رنگ های مدنظر را برگزینید. در این مطلب ما به کمک شما میاییم. دفترچه یادداشتی بردارید و نکات را یادداشت کنید تا در انتخاب بهتر کمک دستتان باشند.

رنگ ها فقط جلوه هایی زیبا و ساده نیستند؛ هر رنگ اثری متفاوت در روان شما میگذارد که میتواند عللی مثل روانشناسی یا خاطرات و تجربه های شما داشته باشند. برای مثال عموم مردم رنگ آبی را رنگی آرامشبخش میدانند زیرا یادآور دریا یا آسمان صبح است و یا رنگ قرمز در علم روانشناختی رنگی است که هیجانات شمارا برمی انگیزد یا تنش را بالا میبرد و روی اعصاب تاثیر دارد.

حال بیایید به برندهای متفاوت فکر کنیم. وقتی به برندی با برندسازی موفق فکر میکنید احتمالا یک رنگ خاص را به یاد میاورید. برای مثال کوکاکولا بزرگترین نمونه است و حتی شاید خواندن نامش هم شمارا یاد قرمز و مشکی می اندازد و یا برند ایرانسل که رنگ زرد نماینده آن است و همچنین رایتل که بنفش را به عنوان رنگ سازمانی انتخاب کرده است. پس بعد از انتخاب رنگ درست و برندسازی موفق رنگ شما تبدیل به نمادی از شما میشود و دیگر نیاز نیست لوگوی خود را به وضوح در چشم مخاطب بیاورید.

مراحل انتخاب رنگ سازمانی

۱.درک درست از هویت برند

در مرحله اول شما باید برند خود را بشناسید. نمیتوانید چیزی را معرفی کنید که خودتان درباره اش نمیدانید! برند شما مانند یک فرد است که باید هویت ، شخصیت ، اهداف و حرفی برای گفتن داشته باشد. به سوال های زیر پاسخ دهید:

1. چه محصول یا خدماتی ارائه میکنید؟
2. هدف برند شما چیست؟
3. چه چیزی شما را از دیگر رقبا متمایز میکند؟
4. برند خود را با چند کلمه توصیف کنید.

وقتی از بند خود به خوبی شناخت پیدا کنید میتوانید برندتان را در دسته بندی های درستی قرار دهید.

۲.شناخت مخاطب هدف

مخاطب شما مهمترین فرد است. شما باید شناخت کاملی از مخاطب خود داشته باشید:

1. چه سن و جنستی دارند؟
2. از کدام اقشار جامعه هستند؟
3. توان مالی مخاطب شما چگونه است؟
4. چه چیزی برای مخاطب شما جذاب است؟
5. باور ها و سبک زندگی آنها چیست؟

هرچه دراین بخش دقیق تر شوید بهتر میتوانید برند خود را محبوب کنید پس عجله نکنید. به عنوان مثال انتخاب رنگ های جیغ و جوانانه برای برندی که رسمی است و مخاطبینی میانسال دارد انتخاب جذابی نمیتواند باشد. رنگ ها باید هویت برند و هویت مخاطب شمارا فریاد بزنند.

۳.شناخت روانشناسی رنگ ها

حال وقت آن است که درکی از رنگ ها پیدا کنید و آنها را براساس مخاطبین و اهداف خود دسته بندی و شاخص گیری کنید. در این بخش اشاره کوتاهی به اثر رنگ ها و هویت کلی آنها میکنیم اما پیشنهاد میشود اگر میخواهید دقیق ترین رنگ را انتخاب کنید و کمی خلاقیت به خرج دهید تحقیق کوتاهی درباره روانشناسی رنگ ها داشته باشید.

رنگ های اصلی: رنگ هایی که از ترکیب هیچ دو رنگ دیگر به وجود نمیایند.

• قرمز: یکی از قوی ترین رنگ هاست که معمولا برای برانگیختن احساس، هیجان و شور و اشتیاق استفاده میشود. بهترین انتخاب برای برند های خوراکی است زیرا باعث افزایش اشتها میشود. قرمز رنگ حساسی برای اعصاب حساب میشود پس به خاطر داشته باشید نباید در استفاده از آن زیاده روی کنید. رنگ قرمز متابولیسم بدن و میزان تنفس را افزایش می‌دهد و ضربان قلب را بالا می‌برد.
• آبی: رنگی رایج برای برندسازی است. آبی همراه با آرامش ، اعتماد و اطمینان است به همین دلیل برای بانک ها و برندهای خدماتی کاربرد زیادی دارد. آبی باعث افزایش تمرکز و حس امنیت میشود. 
• زرد: رنگ زرد القاکننده حس شادی، خوشبختی، خلاقیت و انرژی مثبت است. روشنایی این رنگ باعث می‌شود تا ذهن بازتر شود و فرد با افزایش فعالیت ذهنی به دنبال دیدگاه جدید باشد. این رنگ در برندهای آموزشی بسیار کاربردی است.

رنگ های فرعی: رنگ های فرعی از ترکیب دو رنگ اصلی به وجود میایند به همین دلیل میتوانند خاصیت هردو رنگ والد خود را دارا باشند و یا هویتی مختص به خودشان داشته باشند.

• نارنجی: این رنگ اشتیاق، خلاقیت، ماجراجویی، موفقیت و تعادل را نشان می‌دهد. در واقع، نارنجی ترغیب‌کننده برون‌گرایی است و جذابیت، شیفتگی و اراده را منتقل می‌کند. نارنجی را رنگی جوانانه میشناسند پس برای برند های ورزشی انتخابی جذاب است.
• بنفش: رنگی مرموز است. بنفش در درون خود جوهر اندوه و خودگرایی دارد بنفش رنگ ناباوری، تردید و نفاق است. ظاهری زیبا و گیرا دارد و درونی غمناک و عقده ای. این رنگ میتواند معانی مختلفی برای افراد مختلف با ملیت های متفاوت داشته باشد به عنوان مثال در انگلستان بنفش رنگ خاندان سلطنتی است. رنگی رویایی و اسرارامیز است.
• سبز: امید، حس تازگی، باروری، سلامت و سخاوت؛ سبز رنگ رویش و طبیعت است میتواند حس اعتماد را مانند رنگ آبی داشته باشد و هردو ویژگی های دو رنگ والد خود را داراست. این رنگ یادآور ریشه، آرامش درونی و صلح است. رنگ سبز می‌تواند با کاهش متابولیسم بدن و اثرات آرام‌بخشی برای جسم و ذهن مفید باشد.

دیگر رنگ ها:

• صورتی: عشق بی‌قیدوشرط، زنانگی، ناپختگی و کمی بازیگوشی است. این رنگ القاکننده نوعی حس آرامش بدون تهدید است و گاهی با بی‌گناهی، خوش‌بینی و امید همراه می‌شود. رنگ صورتی در اغلب موارد ابعاد مثبت زنانگی مانند مهربانی و پرورش را نشان می‌دهد، اما گاهی حساسیت و آسیب‌پذیری را منتقل می‌کند.
• قهوه‌ای: به عنوان نماد چوب، خاک و سنگ شناخته می‌شود؛ به همین دلیل در عین اینکه بیانگر مفاهیمی همچون راحتی و امنیت است، جزء رنگ‌های تحمیل‌کننده به‌شمار می‌آید. بدین معنی که یک فرد، حس احترام و قدردانی را توسط موقعیت خود به شما تحمیل می‌کند. در گذشته این رنگ برای افراد بزرگتر خانواده استفاده می‌شد، به همین دلیل القاکننده جدیت، ثبات و تدبیر است و حس امنیت به همراه دارد. رنگی پخته و بالغانه است.
• خاکستری: خاکستری یک رنگ خنثی است و با مفاهیمی همچون بی‌تفاوتی و تعادل مرتبط می‌شود. با وجود اینکه رنگ خاکستری کسی را خسته نمی‌کند، اما برای برخی از افراد تداعی‌کننده حس افسردگی و از دست دادن است. این رنگ در برندسازی به عنوان رنگ اصلی توصیه نمیشود مگر هویت برند شما با هویت این رنگ سازگار باشد.
• سیاه: القاکننده حس قدرت، رمز و راز، جدیت و پیچیدگی است. این رنگ مفهوم بسیار گسترد‌ه‌ای دارد و بسته به حس‌وحال هر فرد می‌تواند معانی متفاوتی داشته باشد. برخی افراد رنگ سیاه را نشان‌دهنده غم و عصبانیت می‌دانند، در حالی که این رنگ برای بعضی دیگر نماد قدرت است.
• سفید: در روانشناسی با خلوص، پاکی، سادگی، بی‌گناهی و فروتنی در ارتباط است. با این حال، در برخی مناطق این رنگ با معانی منفی همچون عقیم بودن و سرما تعریف می‌شود. اما اکثر افراد از رنگ سفید، مفاهیمی همچون آرامش، کمال و ظرافت فکر را دریافت می‌کنند. در روانشناسی، این رنگ به عنوان نماد بیداری، خلاقیت و گشودگی هم شناخته می‌شود.

رنگ ها بی شمار اند و نمیتوان برای تمام تناژ ها یا رنگ ها معنا و مفهومی در نظر گرفت اما شما با شناخت رنگ هایی که نام برده شد که پایه رنگ ها هستند میتوانید از تمام دیگر رنگ ها درک پیدا کنید و تناژ های مختلف را پیدا کنید و معانی را باهم ترکیب کنید. به عنوان مثال آبی آسمانی رنگی ترکیبی از سفید (ظرافت و خلوص) و آبی (اعتماد و آرامش) میتواند معنایی معادل با معنای رنگ های والد خود داشته باشد و انتخابی عالی برای برند خدماتی شما باشد به عنوان مثال بانک سامان از این رنگ استفاده میکند.

اصول انتخاب پالت رنگ سازمانی

پالت رنگ سازمانی شما میتواند از حداقل دو رنگ تا حداکثر چهار رنگ تشکیل شود. استاندارد رنگ سازمانی دو تا سه رنگ است. زیرا شما به یک رنگ اصلی و دو رنگ فرعی نیاز دارید تا در مکان های مختلف از آنها استفاده کنید. اما وقتی سخن از انتخاب پالت رنگی میشود کار کمی سخت تر میشود. زیرا رنگ های شما هرکدام باید هویت خود را داشته باشند و با هویت یکدیگر هم بخوانند تا هدف اصلی برند شما را برسانند.

چطور پالت رنگی سازمانی انتخاب کنیم؟

۱. رنگ اصلی: شما به یک رنگ اصلی نیاز دارید. این رنگ نماینده و رهبر هویت برند شماست. تمرکز اصلی و بخش بیشتر جلوه بصری برند شما باید به این رنگ اختصاص داده شود پس:

• این رنگ هویت اصلی برند شما را نشان دهد. مهم نیست که رنگ های دیگر پالت شما چه حرفی برای گفتن دارند. همه به این رنگ گوش میدهند.
• این رنگ باید برای مخاطب شما خوشایند و سازگار باشد. انتخاب رنگی مانند قهوه ای یا رنگ های تیره برای برند مرتبط با کودکان چیزی جز شکست نیست! مخاطب باید جذب این رنگ شود و صدای برند شما را بشنود. انتخاب رنگ های جیغ برای برندهای لوکس چیزی مرسوم نیست.
• این رنگ در سطوح زیادی استفاده میشود پس مطمئن شوید برای چشم خوشایند است. به عنوان مثال انتخاب رنگ قرمز برای یک مجله علمی اشتباه ترین است زیرا مخاطب قرار است مجله شمارا ساعت ها در دست داشته باشد تا مطالعه کاملی کند و رنگ قوی ای مثل قرمز باعث آزار جسم و اعصاب میشود در عوض میتوانید از آبی ها و سبزهای ملایم استفاده کنید. همچنین توجه داشته باشید این رنگ ممکن است در وب سایت شما ، ست اداری یا حتی شرکت شما استفاده شود.
• رنگ شما باید دارای تناژی باشد که بر روی دو پس زمینه مشکی و سفید قابل مشاهده باشد.

۲.رنگ های فرعی پالت: 

• رنگ شما باید با رنگ اصلی شما سازگاری ای داشته باشد. میتوانند تضادی مفید باشند یا تناژی قابل تشخیص اما سازگاری را فراموش نکنید و درباره ارتباط رنگ ها باهم مثل رنگ های مکمل تحقیق کنید.
• رنگ فرعی شما میتواند به عنوان پس زمینه شما استفاده شود پس حتما توجه داشته باشید که قرار گیری دو رنگ شما روی هم چه جلوه ای دارد و یا قابل خواندن است؟ به عنوان مثال به تصویر زیر و رنگ اصلی آبی در دو پس زمینه (رنگ فرعی) دقت کنید.

ابزارهای مورد نیاز برای انتخاب رنگ سازمانی

نرم افزارهای طراحی

شما برای انتخاب رنگ سازمانی خود میتوانید از تمام نرم‌افزارهایی که به شما امکان انتخاب انواع رنگ را بدهند و دارای پنل رنگ باشند استفاده کنید یکی از بهترین گزینه ها نیز نرم افزار adobe photoshop است. شما همچنین از برنامه های نقاشی دیجیتال یا حتی برنامه ساده paint که در همه سیستم ها قرار دارد نیز میتوانید استفاده کنید تا با تست کردن انواع رنگ ها در کنار یکدیگر (بعد از درک روانشناسی آنها و اهداف خود) رنگ سازمانی مدنظر را انتخاب کنید.

سایت های انتخاب پالت رنگی

برخی از سایت های مخصوص انتخاب پالت رنگی وجود دارند که علاوه بر ارائه پالت رنگ های آماده ، به شما انتخاب ساخت پالت رنگ را نیز میدهند و در آخر با تحویل دادن کد رنگی هر کدام از رنگ های استفاده شده در پالت کار را برای شما راحتتر میکند. شما میتوانید بعد از در نظر گرفتن نوع و رنگ کلی موردنیاز خود برای دیدن طیف های بیشتر و ترکیب های جذاب تر به این سایت ها سر بزنید. همچنین این سایت ها امکان مشاهده رنگ ها درکنار هم در یک پالت را فراهم میکنند و در این صورت نیاز نیست نگران ناهماهنگی رنگ ها با یکدیگر باشید زیرا به راحتی میتوانید آنها را مقایسه کرده و تنظیم کنید.از شاخص ترین این سایت ها میتوان به دو سایت زیر اشاره کرد:

1. coolors.co
2. colorhunt.co

طراح گرافیک و برندینگ

طراحان گرافیک با شناخت از روانشناسی رنگ ها و تاثیرات آن و همچنین کاربرد آنها در دنیای تبلیغات میتوانند بهترین کمک دست شما برای انتخاب رنگ سازمانی باشند. طراحان همچنین با شناخت بهتر نسبت به ارتباط رنگ ها با یکدیگر در دنیای طراحی میتوانند رنگ هایی را برگزینند که علاوه زیبایی و هم جهت بودن با هویت برند شما ، ایجاد طرح های گرافیکی و تبلیغاتی جذاب و هدفمند را راحتتر کنند تا در زمان طراحی ، طراح شما مجبور نشود وقت زیادی را برای هماهنگ کردن رنگ ها صرف کند یا به اجبار رنگ هارا در یک طرح بگنجاند. بهتر است حتی اگر در کل روند انتخاب رنگ از یک طراح کمک نمیگیرید در رابطه با نتیجه نهایی پالت رنگی خود مشورتی با ایشان داشته باشید تا درصورت نیاز رنگی را جایگزین یا تناژ و طیفی را تنظیم کنند که پالت شما را حرفه ای تر و هدفمندتر سازد.

در آخر شما با داشتن اطلاعاتی درست درباره مفهوم و هویت هر رنگ و همچنین شناخت دقیق برند خود و در نظر گرفتن کاربردی بودن هر رنگ در دنیای طراحی میتوانید به راحتی پالت رنگی مناسبی برای برند خود بسازید تا با این کار به هویت و ارزش برند خود بافزایید و خود را در ذهن مخاطب ماندگارتر کنید. پروسه این انتخاب شاید کمی نیازمند اطلاعات ، تحقیق و دانش باشد اما اگر مایل نیستید بابت این انتخاب با افراد حرفه ای مشورت کنید مطمئن باشید که زمانی که صرف میکنید ارزشش را دارد.